Günümüze Kadar Gelen Başyapıt: "Mağlova Kemeri"

Günümüze Kadar Gelen Başyapıt: "Mağlova Kemeri"

Tasarımlarda işlevsellik ilkesinden birçok otorite tarafından bahsedilmektedir. Peki Mimar Sinan’ın 458 yıllık su kemerinin günümüze kadar nasıl gelen bir tasarım olduğunu inceleyeceğiz.

Mağlova kemerine estetik bir perspektiften bakıldığında sadece su taşımak için inşa edilmediğini düşünmeye başlayabilirsiniz. Çünkü tasarımında asimetrik ve simetrik iki farklı yapının birleşiminden oluşmaktadır. Suyun yansıması ile bütünleşen tasarım her açıdan bambaşka düşünce patikaları oluşturmaktadır.

85 Yaşındaki Union Terminal Binasının Restorasyon Hikayesi
Union Terminal’in 85 yıllık tarihindeki ilk kapsamlı restorasyon çalışması tamamlanarak kullanıma açıldı.

Kanuni Sultan Süleyman’ın emri ile yapılan bu su kemeri daha önceki versiyonunun yıkılmasından dolayı Mimar Sinan’a verilmiştir. Arşiv kayıtlarındaki notlara göre İstanbul’u 1563 yıllında etkisi altına alan çok büyük şiddetli bir kasırga ve selin etkisi ile eski kemer zarar görüp yıkılmıştır.

Mimari açıdan birçok değer barındıran su kemeri aslında büyük mühendislik hesaplamalarının da eseridir. İki ilçeyi bir araya getirmesi, şehre su taşıması ve bireyleri iki yaka arasındaki ulaşımını sağlamaktadır.

Tasarımındaki incelikler nelerdir? Günümüze Kadar Nasıl Geldi?

Sinan’ın günümüzdeki kemer içine saklanılmış yenileme notunun efsanesini bildiğimiz gibi bu kemerde de farklı teknikleri bir araya getirmiştir. Eski yıkılan kemerin kusurlarını göz önüne getirerek mükemmel bir tasarım ortaya koyup inşa ettirmiştir.

Rönesans Mimarisi’nin Ardındaki Fikir
Rönesans [https://tr.wikipedia.org/wiki/R%C3%B6nesans], kelime kökeni olarakİtalyanca’dan gelmektedir. “Rinascimento[https://decombo.com/ronesans-mimarisi-nedir-ozellikleri-nelerdir/]”kelimesinden türeyerek dilimize giren bu kelimenin anlamı ise “yeniden doğuş”olarak literatüre geçmiştir. Peki b…

4+4 şeklinde üst üste bulunan toplamda 8 büyük ana kemere ve 15 adet küçük tahliye kemerlerinden oluşmaktadır. Eski kemerin romalılar tarafından Helenistik dönem akımıdann etkilenilerek yapıldığı düşünülmektedir. O dönemki inşa teknikleri ve ince kemer ayakları yüzünden yıkıldığı yazılmaktadır. Sinan ise bu zayıflığı ön görerek yeni planında değişikliğe gitmiştir. Günümüz mimari yapılarda da sıkça kullanılan üçgen formlardan yola çıkarak suyun akış dinamiğine yön veren şekilde hazırlamıştır. Çift yönlü olarak ve yukarıya doğru incelen bu üçgen formlar dengeli ve mukavemeti yüksek bir hale gelmesini sağlamıştır.

Kemerlerdeki oluşan basıncı dengelemek için ise 15 adet tahliye kemerlerini eklemiştir. Bu kemerler basıncı azalttığı gibi yükselen su seviyesinde akışın dengeli bir hale getirmesini sağlamaktadır. Köprülerin düşmanları yapısal bozukluklar olabileceği gibi güçlü rüzgarlar rezonans yaratabileceğinden yıkılmasına sebebiyet verebilmektedir. Yapılan bu küçük kemerler ile kolonlardaki hafifletme ve rüzgarlara karşı direnç kazanmıştır.

50.000 Kİtaplık devasa kültür müzesi kütüphane tasarımını keşfedin 😍
Kitapseverler için heyecan uyandıran Kadowa Kültür Müzesi içerisindeki kütüphane tasarımını haberimizde bulabilirsiniz.

Kemer içlerine eklenen geçişler ile insanların ve hayvanların geçmesine olanak sağlamıştır. Asıl amacı olan su kemerinin en üst kısmında ise iki tarafında taşıntı delikleri bulunmaktadır. Suyu taşımak için eğimden faydalanan bu yapılarda debinin şiddetini arttırmak için bu taşıntı deliklerinden faydalanılmıştır.

İnsanların ve hayvanların kemer üzerinden tehlikeli bir geçiş yapmaması için iki tarafına set, üzerine ise üçgen bir çıkıntı eklemiştir.  Tüm bu detaylar bir araya gelerek yıllara meydan okuyan harika bir tasarım ortaya koymuştur. Sinan günümüzde yaptığı eserler ile konuşulmaya ve yol göstermeye devam edecek bir tasarımcıdır.

- Reklam Alanı -
Ahmet E.

Yazar Ahmet E.

Tasarım incelemeleri, proje fikirleri ve daha çok teknoloji içerikleri odaklı yazılarla sizlerleyim.
Başarıyla abone olundu. TasarımHaber
Harika!, şimdi tüm ÖZEL HABER İÇERİKLERİ'ne erişebilmek için ödeme işlemini tamamlayın.
Tekrar Hoşgeldin! Hesabına başarıyla giriş yaptın.
Oturumunuz açılamıyor, lütfen tekrar deneyin.
Başarılı! Hesabınız tamamen etkinleştirildi, artık tüm özel içeriğe erişebilirsiniz.
Başarılı! Fatura bilgileriniz güncellendi.
Fatura bilgileriniz güncellenirken bir hata oluştu.
Gece Gün